یکشنبه , ۲۴ تیر ۱۴۰۳
برگ نخست / مجموعه مقالات / مقالات توفان الکترونیکی / پیرامون جنبش انقلابی و انقلاب در سودان

پیرامون جنبش انقلابی و انقلاب در سودان

یکم، جنبش اعتراضی و توفنده سراسر سودان را فراگرفته است. در ۴ ماه گذشته، مردم به طور مدام با شعار «نان، آزادی، صلح، عدالت» در خیابان‌ها رژه می‌روند. مردم سودان ۳ دهه استبداد رژیم عمرالبشیر را تجربه کردند و آموختند که برای سامان‌دادن به یک زندگی شرافتمندانه باید به خیابان‌ها ریخت و رژیم را از سر تا پا به زیر کشید. حذف یارانه نان و چند برابر شدن قیمت آن جرقه اعتراضات عمومی را زد. فریاد «ما از خانه‌ها بیرون آمده‌ایم، بیرون آمده‌ایم بر علیه آنهائی که دسترنج ما را دزدیده‌اند»، «مردم انقلاب را انتخاب کرده‌اند»، در سراسر کشور طنین انداخته است. شعار «نژادپرستان، ما همه دارفوری هستیم» بر علیه نسل‌کُشی در «دارفور» همه جا شنیده می‌شود. اقشار مختلف جامعه از شهر تا روستا، از کارگران بنادر و مخابرات و کارگران کشاورزی و دهقانان خرده پا تا پزشکان عمومی و متخصص و مهندسان و آموزگاران و دانشگاهیان و زمین‌شناسان مصمم شدند، تا تومار یک استبداد ۳۰ ساله را درهم‌پیچند.

زنان سودان در سطح وسیع در صف اول اعتراضات قرار دارند. شهر عطبره، که در آن اتحادیه کارگری مستقل و قدرتمند فعالیت دارد، بطور پیوسته در مبارزات شرکت می‌کنند. «انجمن متخصصان»، یکی از ارکان اساسی جنبش اعتراضی را تشکیل می‌دهد. پزشکان در بیانیه‌ای اعتصاب عمومی نامحدود را فراخواندند. کارگران «بندر سودان» برعلیه خصوصی‌سازی دست به اعتصاب زدند. فعالیت‌های کارگری در «اتحادیه برای احیای اتحادیه‌های کارگری ممنوع شده» تمرکز یافت. سازمان‌های جوانان و زنان خود را با تمام نیرو با جنبش پیوند دادند. جنبش آنچنان قدرتمند شد، که حتی بعضی از احزاب وابسته به قدرت و یا متحد بورژوازی کلان، «اتحاد ملی» نیروهای هم نظر حزب رویزیونیستی سودان با شعار «بازگشت به دمکراسی» (!) خود را به جنبش چسباندند.

دوم، در طول سه دهه گذشته، مبارزات مردم سودان با اُفت و خیز ولی بدون وقفه ادامه یافته است، تا آنکه در دسامبر ۲۰۱۸ اوج گرفت. دولت عمرالبشیر برای مهار جنبش اعتراضی دست به مانورهای گونانونی زد. دولت اعلام نمود که یارانه نان را مجدداً پرداخت می‌کند، ولی این حُقه کارساز نشد! در پس آن دولت دست به یک سلسله از اقدامات کنترل‌کننده زد. در ماه فوریه دولت «وضعیت اضطراری» به مدت یک سال اعلام نمود؛ هر نوع تظاهرات و اعتصاب را غیرقانونی اعلام کرد؛ عمرالبشیر کابینه خود را مُنحل ساخت و استانداران ۱۸ استان خود را برکنار نمود وافسران ارتش و عوامل امنیتی را جایگزین آنها کرد. هیچکدام از این اقدامات نه‌توانست اعتراضات مردم علیه بیکاری، تورم سرسام‌آور، فقر، توزیع ارز خارجی را به عقب براند. همزمان با این اقدامات، عمرالبشیر دست به سرکوب عریان و خشن زد و مطالبات مردم را با گلوله، سرکوب بیشتر، دستگیری رهبران اتحادیه‌های کارگری و رهبران جنبش و خبرنگاران و فعالین سیاسی پاسخ داد. قتل سه دانشجوی پزشکی در زیر شکنجه در بازداشت پلیس روان عمومی جامعه را به شدت آزرد. تیراندازی به مردمی که به دیدار مادر پزشکی که در حین معالجه زخمی‌های تظاهرات توسط گلوله پاسداران مرتجع عمرالبشیر جان باخته بود، رفته بودند، آتش خشم مردم را شعله‌ور ساخت. عمرالبشیرخود را از رهبری حزب حاکم «حزب کنگره ملی» کنار گذاشت و آنرا به یکی از چاکران خود، که دم از «دیالوگ ملی» می‌زد، سپرد، ولی این حُقه هم دردی را برای البشیر درمان نه‌نمود. مبارزات توده‌ای رشد یافت، جنبش‌های اعتراضی به هم تنیده شدند، همبستگی و همیاری عمومی با سرعت باد به واقعیت پیوست و مردم سودان توان یافتند که در پس مبارزات طولانی و سخت و رنج‌آور و با خودگذشتگی فراوان، عمرالبشیر را پس از سه دهه استبداد از اریکه قدرت به زیر بکشند.

نیروهای مترقی، «جامعه متخصصان» و «اتحادیه‌های کارگری» در بسیج و تشکل‌دادن به مردم، در تعمیق مطالبات و هدایت مبارزه نقش عمده‌ای ایفاء کردند، به نحوی که سرکردگان ارتش را به هراس انداخت و آنها را سراسیمه به کاخ البشیر روان داشت. ژنرال‌ها برای جلوگیری از رشد، گسترش، تعمیق مبارزات و از دست‌ندادن کنترل از بالا، عمرالبشیر را دستگیر و روانه زندان (!) کردند. کودتای کنونی ارتش سودان شباهت به کودتا جنبش اعتراضی مردم سودان در سال ۱۹۸۵ دارد، که جعفر نمیری را از کار برکنار ساخت و سرانجام عمرالبشیر را به اریکه قدرت رسانید. ارتش در این جنب‌ها برای به اصطلاح «دوره انتقالی به دمکراسی چند حزبی» مداخله نمود. در کودتای اخیر، ابتدا وزیر دفاع عمرالبشیر رهبری را در دست گرفت، ولی نقش جنایت‌کارانه او در کشتار و سرکوب مردم مناطق مختلف سودان به سرعت توسط مردم و جنبش اعتراضی افشاء شد و او را مجبور به استعفا کرد و جای خود را به ژنرال برهان داد. «شورای انتقالی نظامی» اعلام کرده است که شماری از اعضای دولت عمرالبشیر دستگیر شده‌اند. تشکل‌های مترقی و انقلابی در سودان دست رد به کودتا زدند و از مردم خواسته‌اند که به مبارزات خود ادامه دهند. برکناری ارتشیان و انتقال قدرت به نیروهای غیرنظامی یکی از خواسته‌هائی است که جنبش بر آن اصرار دارد و برای آن دست به یک سلسله اقدامات عملی زده است. فریاد «انقلاب‌مان را با خون‌مان حفاظت می‌کنیم»، در سراسر کشور به گوش می‌رسد. این بیانگر وجود وضعیت انقلابی در کشور برای ایجاد تغییر و کسب آزادی و برقراری عدالت است که باید بر ویرانه‌های رژیم عمرالبشیر و نظامیان حاکم بنا شوند. مردم سودان مصمم هستند مبارزات انقلابی خود را برای نفی نظام کودتا، که هدف‌اش نجات سیستم حاکم بیمار و غرق در فساد موجود است، ادامه دهند. طیف وسیعی از جامعه خواستار انقلاب و تعمیق آن در چهار گوشه کشوراست.

سوم، اکثر معادن نفتی سودان در مناطق جنوبی آن کشور قرار دارند، ولی پالایشگاه‌ها و دیگر تأسیسات پیشرفته نفتی در شمال سودان مستقر شده‌اند. جنوب سودان تاریخاً عقب‌نگه داشته شده است. کمپانی‌های نفتی بین‌المللی چشم بر جنوب دوخته‌اند و شرایط عینی مناقشات شمال و جنوب را به کارگرفته اند و طی مدت ۷ سال از «قرارداد صلح همه‌جانبه» در سال ۲۰۰۴ تا رفراندم جدائی در ۲۰۱۱، کشور را به تجزیه کشانیدند. آمریکا و اتحادیه اروپا بوق مخالفت علیه عمرالبشیر دمیدند و فشارهای اقتصادی سنگینی بر کشور تحمیل کردند. آمریکا و اتحادیه اروپا از اعلام جرم «دادگاه بین‌المللی جزائی» علیه عمرالبشیر به دلیل ارتکاب جنایت جنگی در «دارفور» دفاع کردند. سودان، که در سال ۱۹۹۰ در جنگ اول خلیج فارس از عراق حمایت کرد، در سال ۱۹۹۳ توسط آمریکا در لیست کشورهای تروریستی قرارگرفت. آمریکا در سال ۱۹۹۶ سفارت خود در خارطوم را تعطیل کرد، در سال ۱۹۹۷ تحریم‌های همه‌جانیه بر علیه سودان اِعمال نمود، در سال ۱۹۹۸ شرکت داروئی سودان را بمباران و نابود ساخت. جرج بوش (پسر) تحریم‌های جدیدی را در سال ۲۰۰۷ علیه سودان وضع کرد. هرچند تحریم‌ها علیه سودان در سال ۲۰۱۷ تقلیل یافتند، ولی به خاطر مشکلات معاملات ارزی، عدم اطمینان از معاملات بازرگانی، کمبود لوازم یدکی در بخش‌های صنعت و حمل و نقل هوائی و … اقتصاد سودان از حالت خفگی بیرون نیامد. به دلیل تحریم‌ها و در قراردادن سودان در لیست کشورهای تروریست، بانک‌های این کشور نه توانستند حتی یک حساب بانکی به دلار در خارج از کشور باز کنند.

به دنبال تجزیه طراحی شده توسط آمریکا، که در سال ۲۰۱۱ بخش جنوبی سودان جدا شد، سودان نزدیک به ۸۰٪ درآمد نفتی خود را از دست داد، حتی نفت و بنزین در بازارهای سیاه کشور خرید و فروش می‌شد. وضعیت اقتصادی کشور آنچنان رو به وخامت نهاد که درآمد روزانه اکثریت جمعیت ۴۰ میلیونی سودان کمتر از یک دلار تقلیل یافت و برای مردم برداشت پول از حساب‌های بانکی خود، حتی برای هزینه‌های روزمره محدود شد. عمرالبشیر به مصر و قطر سفر کرد و از آنها تقاضای کمک عملی نمود، از ابوظبی و نهادهای مالی بین‌المللی تقاضای وام کرد، با سودان جنوبی بر سر صادرات نفت به بازارهای بین‌المللی از طریق سودان قرارداد بست. تحریم‌ها، تجزیه کشور و عدم توانائی دولت در مقابله با آنها، سودان را در سال ۲۰۱۸ تبدیل ساخت به کشوری ورشکسته.

باید گفته شود که سرنگونی رژیم در سودان و به قدرت‌رسیدن توده‌ها با منافع آمریکا و اتحادیه اروپا همخوانی ندارد و با آن در تضاد است. آنها نگران «بی‌ثباتی» کشور در شاخ آفریقا و همسایه‌گی دریای سرخ و ورود به کانال سوئز، که بخش اعظم نفت منطقه از آن عبور می‌کند، نمییستند، بلکه بیشتر نگران رشد جنبش‌های اعتراضی در کشورهای همسایه و بی‌ثباتی و تهدید منافع استراتژیک خودشان هستند.

حزب کار ایران (توفان) از جنبش انقلابی سودان و دست‌آوردهایش دفاع می‌کند و به مردم و نیروهای انقلابی سودان و کشورهای همسایه آن تبریک می‌گوید. عمرالبشیر و دولت وی باید در یک دادگاه علنی و عمومی، توسط مردم سودان، به محاکمه کشیده شوند و تمامی روابط آنها با ارتجاع داخلی و خارجی برای مردم سودان و کشورهای شمال آفریفا و جهان آشکار شود. ما به خانواده و دوستان جان‌باختگان سودانی درود می‌فرستیم و مقاومت آنها را در مقابل رژیم استبدادی و مرتجع عمرالبشیرمی‌ستاییم. حزب ما جنبش مردم سودان را گرامی می‌دارد و به رهبری سیاسی و پیشرو و مبارز آن درود می‌فرستد. ما ایقان داریم که اراده انقلابی مردم سودان با درهم شکستن تمام دستگاه فاسد و بروکراتیک و ارتجاعی سرنوشت خود را به دست خواهد گرفت و به پیشروی‌اش ادامه خواهد داد. جنبش انقلابی و سکولار سودان گام‌های اولیه و ضروری را برای کسب آزادی و عدالت، برای بریدن دست غارت‌گران داخلی و خارجی از ثروت کشور، برای استقلال و برای روبیدن ارتجاع اِخوان‌المسلمین از کشور برداشته است و مصمم است که آنرا به یک انقلاب توده‌ای گسترده تعمیق و بسط دهد. انقلاب سودان سرانجام تحت رهبری حزب مارکسیستی – لنینیستی می تواند پیروزی قطعی بر ارتجاع و امپریالیسم را تضمین نماید.

زنده باد جنبش انقلابی سودان!

زنده باد مردم سودان!

برگرفته از توفان الکترونیکی شماره ۱۵۴ اردیبهشت ۱۳۹۸

Print Friendly, PDF & Email